Heel wat Nederlanders zitten dagelijks op de (elektrische) fiets. De almaar groeiende drukte op onze fietspaden vergroot het risico op een fietsongeluk aanzienlijk. Naar schatting belanden jaarlijks 71.400 gewonde fietsers op de spoedeisende hulp.
Hoe komt dat en hoe is dit te veranderen?
Onderzoek naar fietsongevallen
Elk jaar lopen steeds meer fietsers bij een ongeluk oppervlakkig tot zwaar letsel op. De stichting VeiligheidNL heeft recent onderzoek gedaan naar fietsongevallen. Hierin wordt onderscheid gemaakt in enkelvoudige en meervoudige ongelukken. Enkelvoudig houdt in dat er niemand anders bij is betrokken. Zo’n ongeval gebeurt vaak door eigen toedoen. Bij meervoudige ongelukken zijn er andere personen – zoals een automobilist of andere fietser – bij betrokken. Aan het onderzoek deden ruim 4200 mensen mee die als gevolg van een fietsongeluk op de spoedeisende hulp (SEH) terecht waren gekomen.
Top 10 grootste veroorzakers fietsongelukken
44 procent wijt het fietsongeval aan het eigen gedrag: de top 10.
- Niet goed opletten
- Stuurfout maken
- Te hard rijden
- Plotseling stoppen op het fietspad
- Achterom kijken
- Uit balans raken door bagage op/aan het vervoermiddel
- Voet glijdt van de trapper
- Blijven haken tijdens het stoppen en afstappen
- Remfout maken
- Afgeleid zijn door smartphone
Andere oorzaken van ongeval met de fiets
Een andere oorzaak die wordt genoemd is: de conditie van de fietspaden. Maar ook losliggend materiaal (zand, grind en bladeren) op de weg en smalle of slecht onderhouden paden (gaten, scheuren en boomwortels) zijn boosdoeners.
26 procent van de mensen die als gevolg van een fietsongeval op de spoedeisende hulp terechtkwamen, geeft aan dat hun ongeluk gebeurde door het gedrag van een andere weggebruiker. Die verleende bijvoorbeeld geen voorrang, lette gewoon niet goed op, stak onverwacht over of sloeg af zonder richting aan te geven. En ook weersomstandigheden zoals neerslag en gladheid spelen een rol, net als de eigen lichamelijke conditie: moeheid of alcoholgebruik. Ten slotte wordt nog een mankement aan de fiets of voeten tussen de spaken (met ongevallen bij kinderen) genoemd.
Top 3 letsels
Het aantal slachtoffers van verkeersongevallen dat in het ziekenhuis moet worden behandeld, blijft stijgen. Vooral in de groep van 55 jaar en ouder op de elektrische fiets. Het aantal letsels door wielrennen en mountainbiken stijgt nog harder in de leeftijdsgroep 25 tot en met 54 jaar. Maar de gewone fietser komt nog altijd het vaakst met letsel op de spoedeisende hulp. Dit zijn de drie typen verwondingen die het meest voorkomen:
- Fractuur aan polsen, schouders, ellebogen, heupen et cetera.
- Oppervlakkig letsel
- Licht hersenletsel
Wat kunnen we zelf doen?
Van de slachtoffers gaf 72 procent aan dat het ongeluk voorkomen had kunnen worden, vooral als dat werd veroorzaakt door eigen gedrag. Wat er in het algemeen anders kan? Je zou bijvoorbeeld met meer aandacht kunnen fietsen en meer rekening kunnen houden met de omgeving. En mocht er toch onverhoopt iets naars gebeuren: met
een fietshelm op , verlaag je het risico op hersenletsel.